30 dagen zonder auto

Tot voor kort vroeg Hasan Yildirim zich regelmatig af waarom hij eigenlijk zou gaan fietsen. Hij woont in Utrecht en veel bestemmingen zijn dichtbij. Toch koos hij meestal voor de auto of het openbaar vervoer. Tot hij zijn auto 30 dagen aan de kant zette en alles zoveel mogelijk met de fiets deed.

Zijn ervaringen zijn vastgelegd in de documentaireserie ‘30 dagen zonder’. Daarin ontdekt Hasan stap voor stap wat vaker fietsen hem oplevert.

Hasan groeide niet op als fanatieke fietser. Vroeger fietste hij wel naar school, maar later verdween de fiets steeds meer uit beeld. Hij had eigenlijk geen goede fiets en de auto stond voor de deur. Ook het openbaar vervoer was goed geregeld. Zo sloop het erin dat hij steeds vaker de auto of de bus pakte en fietsen steeds minder logisch voelde.

Het idee ontstond tijdens een duurzaamheidsproject in Overvecht, waar Hasan als docent bij betrokken was. Via het project ontmoette hij fietsburgemeester Belle de Gast. Samen bedachten ze de uitdaging: 30 dagen de auto laten staan en zoveel mogelijk fietsen.

Vooraf had Hasan praktische vragen. Welke route neem ik? Hoe lang doe ik erover? Wat als mijn fiets kapotgaat? Toch besloot hij het serieus te proberen. Met een goede fiets en mensen om hem heen die hem aanmoedigden, stapte hij voor het eerst op de fiets naar zijn werk.

In maart 2026 stapte Hasan voor het eerst op de fiets voor zijn rit naar het werk. Ongeveer tien kilometer. Al na de eerste dagen veranderde zijn beeld. Het mooie weer hielp mee, maar vooral het gevoel verraste hem.

Gaandeweg ontdekte Hasan iets onverwachts. Hij leerde zijn stad opnieuw kennen. Met de auto volg je vaak vaste routes. Op de fiets zoek je naar de prettigste weg. Niet altijd de kortste route, maar wel de fijnste.

Hij ontdekte nieuwe straten, parken en fietspaden. En hij begon zelfs vaste gezichten te herkennen, zoals een oudere vrouw die hem regelmatig vriendelijk goedemorgen zegt. Dat soort contact had hij in de auto eigenlijk nooit.

De challenge werkte ook thuis door. Zijn zoon pakte vaker de fiets, zijn dochter begon na te denken over een fiets en zijn vrouw fietst inmiddels regelmatig mee in het weekend. Zo fietsen ze nu bijvoorbeeld naar Breukelen of de binnenstad van Utrecht, iets wat ze vroeger eigenlijk nooit deden.

Tijdens de challenge gebruikte Hasan de app ‘Da’s zo gefietst’. Daarmee hield hij zijn ritten bij en zag hij hoeveel kleine fietsritten samen opleveren. Juist doordat hij kon zien hoeveel hij eigenlijk fietste en hoe ook de kleine ritjes optelden, werd de app een extra motivatie om door te zetten. Het maakte hem ook bewuster van zijn reisgedrag.

De dertig dagen zijn voorbij, maar Hasan viel niet terug in zijn oude patroon. Hij fietst nu regelmatig naar zijn werk, vrienden, familie en de sportschool. De auto gebruikt hij minder vaak.

Hasan ontdekte dat fietsen niet alleen iets is voor mensen die het altijd al deden. Er zijn betaalbare fietsen, leenfietsen en organisaties die helpen met onderhoud. En soms begint vaker fietsen gewoon met één goede reden om het te proberen.

Als je zelf vaker wil fietsen, raadt Hasan aan om klein te beginnen. Pak de fiets voor een ritje dat overzichtelijk voelt, kijk welke route prettig is en geef jezelf de tijd om eraan te wennen.